Οι άφθες στο στόμα είναι μικρά, επώδυνα ελκώδη στους βλεννογόνους της εσωτερικής επένδυσης του στόματος.

Δεν υπάρχει σαφής αιτία για την εμφάνισή τους, αλλά πιστεύεται ότι μπορεί να σχετίζονται με συγκεκριμένους παράγοντες όπως:

άγχος

Ορμονικές αλλαγές

Αλλεργίες

ορισμένες ασθένειες (όπως η νόσος του Crohn και η κοιλιοκάκη)

Ελλείψεις θρεπτικών συστατικών και βιταμινών

Ευαισθησία σε ορισμένες χημικές ουσίες σε τρόφιμα ή ποτά

Μικρά τραύματα, όπως κατά το βούρτσισμα των δοντιών ή άλλα μικρά τραύματα στο στόμα.

Σύμφωνα με τους ειδικούς οι άφθες στο στόμα δεν είναι μεταδοτικές και δεν συνδέονται με σεξουαλικά μεταδιδόμενα νοσήματα.

Τα χαρακτηριστικά συμπτώματά τους είναι επώδυνα, ρηχά έλκη με κοκκινωπό περίγραμμα που μπορεί να εμφανιστούν στη μαλακή ουρά, τις αμυγδαλές, τη γλώσσα και τα ούλα του στόματος.

Άφθες στο στόμα: Συμπτώματα

Τα ρηχά επώδυνα έλκη με κοκκινωπό περίγραμμα είναι χαρακτηριστική εκδήλωση της πάθησης. Μπορεί να εμφανιστούν στην μαλακή υπερώα, τις αμυγδαλές, τη γλώσσα και τα ούλα του στόματος.

Υπάρχουν τρεις τύποι:

Οι μικρές άφθες είναι συνήθως κάτω από 1 cm σε διάμετρο και αντιπροσωπεύουν περίπου το 80% όλων των περιπτώσεων

Οι μεγάλες άφθες έχουν διάμετρο πάνω από 1 cm, συνήθως έχουν ακανόνιστα όρια και όταν επουλωθούν, μπορεί να αφήσουν ουλές και ακόμη και να παραμορφώσουν το σχήμα της επιφάνειας του βλεννογόνου

Οι ερπητοειδείς (herpetiform) άφθες είναι μικρές (το πολύ 1 mm) και εμφανίζονται συνήθως σε ομάδες/συστάδες (περίπου 10–100 έλκη). Παρά το όνομά τους, δεν έχουν καμία σχέση με τους ιούς του έρπητα.

Πώς φεύγουν πιο γρήγορα οι άφθες;

Δεν υπάρχει κάποια γνωστή θεραπεία. Η αντιμετώπιση αφορά τα επώδυνα συμπτώματα. Γενικά, οι μικρές άφθες διαρκούν περίπου 7 έως 10 ημέρες, ενώ οι μεγάλες μπορεί να διαρκέσουν εβδομάδες έως και μήνες και μπορεί να προκαλέσουν ουλές.

Η αντιμετώπιση περιλαμβάνει συνήθως την ακόλουθη διαδικασία:

Για την ανακούφιση από τον πόνο ο θεράπων ιατρός γιατροί μπορεί να συνταγογραφήσει φάρμακα που βοηθούν στη μείωση της φλεγμονής και του πόνου, όπως αντιφλεγμονώδη και αναλγητικά.

Διατροφικές αλλαγές

Βάλτε στο πιάτο σας μαλακά ήπια τρόφιμα και μην καταναλώνετε καυτερά και πικάντικα.

Επίσης απαραίτητη είναι η καλή στοματική υγιεινή αλλά και το συχνό ξέβγαλμα με αλατόνερο ή η χρήση μιας μαλακής οδοντόβουρτσας,

Πηγή: medicinenet.com

Οι σιελογόνοι αδένες εντοπίζονται γύρω από το στόμα και τον λαιμό και τα προβλήματα που παρουσιάζουν διακρίνονται σε δύο βασικές κατηγορίες, στις φλεγμονές και στους όγκους. Υπολογίζεται ότι παράγουν ένα λίτρο σάλιου την ημέρα συμβάλλοντας έτσι στην καλή λειτουργία της κατάποσης, στη γεύση και στην πέψη, στην ομιλία και γενικά στη διατήρηση της υγείας του στόματος.

Οι περισσότερες παθήσεις είναι καλοήθεις. Ωστόσο οποιαδήποτε διόγκωση ή ψηλαφητή μάζα πρέπει να διερευνάται άμεσα, για να αποκλειστεί τυχόν κακοήθεια, σύμφωνα με τους ειδικούς.

«Διακρίνονται σε μείζονες (παρωτίδες, υπογνάθιοι και υπογλώσσιος αδένας) και σε ελάσσονες (πολυάριθμοι, διάσπαρτοι στον βλεννογόνου του στόματος και του φάρυγγα)», αναφέρει η Ωτορινολαρυγγολόγος – Χειρουργός Κεφαλής – Τραχήλου, ΠαιδοΩΡΛ, Ανατολή Παταρίδου.

«Η παρωτίδα είναι ο μεγαλύτερος σιελογόνος αδένας και βρίσκεται στην περιοχή μπροστά από το αυτί, μία σε κάθε πλευρά. Οι υπογνάθιοι βρίσκονται κάτω από την κάτω γνάθο, όπως δηλώνει και η ονομασία τους, οι υπογλώσσιοι κάτω από τη γλώσσα. Παθήσεις όπως κάποια μόλυνση ή φλεγμονή, μια απόφραξη, αλλά και όγκοι επηρεάζουν τη λειτουργικότητά τους και δημιουργούν προβλήματα».

Σιελογόνοι αδένες: Οι πιο συχνές παθήσεις

Όπως εξηγεί η ειδικός οι παθήσεις των σιελογόνων αδένων αφορούν σε φλεγμονές ή σε όγκους, καλοήθεις ή κακοήθεις. Τα συνήθη συμπτώματα, που προκαλούν όλες οι οξείες παθήσεις των σιελογόνων αδένων, είναι η διόγκωση του αδένα, που συνοδεύεται από πόνο στην περιοχή. Οι χρόνιες παθήσεις οδηγούν σε ξηροστομία ή σπανιότερα σε σιελόρροια.

Η σιελαδενίτιδα είναι μια φλεγμονή, που μπορεί να οφείλεται σε λίθο (πέτρα), σε οίδημα του πόρου, σε τραυματισμό συχνά από οδοντοστοιχίες ή σε χαλασμένα δόντια, σε συγγενείς ανωμαλίες, σε όγκους ή κύστες, σε αφυδάτωση, σε ακτινοθεραπεία.

Η σιελολιθίαση προκαλείται από λίθους ασβεστίου και οργανικών στοιχείων στον σιελογόνο αδένα ή στον πόρο. Παρουσιάζεται συχνότερα στους υπογνάθιους και πιο ευάλωτοι είναι συνήθως οι άνδρες ηλικίας από 30 έως 55 χρόνων. Ο λίθος εμποδίζει το σάλιο να φτάσει στη στοματική κοιλότητα και προκαλεί διόγκωση και πόνο, ιδίως μετά τα γεύματα.

Οι όγκοι μπορεί να είναι είτε καλοήθεις είτε κακοήθεις και χρήζουν ενδελεχούς εξέτασης και αξιολόγησης, καθώς η διόγκωση του αδένα παρατηρείται και σε άλλες περιπτώσεις.

Παράγοντες που επηρεάζουν

Οι παράγοντες, οι οποίοι σχετίζονται με την εμφάνιση των προβλημάτων,, είναι:

Ξηροστομία
Αφυδάτωση

Κάπνισμα, αλκοόλ, καφές
Ορισμένα φάρμακα όπως: για την αρτηριακή πίεση, αντιισταμινικά, διουρητικά, βαρβιτουρικά, ψυχιατρικά και άλλα, που μειώνουν την παραγωγή του σάλιου

Κακή στοματική υγιεινή (περιοδοντίτιδα κ.τ.λ.)
Έκθεση σε ακτινοβολία

Υποσιτισμός ή άλλες διατροφικές διαταραχές, που επηρεάζουν και την παραγωγή του σάλιου.

Διάγνωση και αντιμετώπιση

Ο ειδικός γιατρός λαμβάνει καταρχάς ένα λεπτομερές ιατρικό ιστορικό από τον ασθενή και στη συνέχεια τον εξετάζει κλινικά με ψηλάφηση. Ακολουθεί υπερηχογράφημα, βιοψία όταν υπάρχει ένδειξη, και αξονική ή μαγνητική τομογραφία.

Κάθε ασθενής αντιμετωπίζεται εξατομικευμένα, με φαρμακευτική ή/και χειρουργική θεραπεία.

Τα τελευταία χρόνια στη χειρουργική έχουν επικρατήσει οι ελάχιστα παρεμβατικές τεχνικές (minimally invasive surgery), με σκοπό την αντιμετώπιση της πάθησης με τον λιγότερο ακρωτηριαστικό τρόπο, ώστε ο ειδικός χειρουργός να επιτύχει τη διατήρηση της μέγιστης λειτουργικότητας του οργάνου.

Έντονο “αποτύπωμα” στα μάτια και την περιοχή γύρω από αυτά έχουν αφήσει τα συχνά πάρτι, η αϋπνία, το αλκοόλ, αλλά και το κάπνισμα στα οποία έχουμε επιδοθεί τις τελευταίες ημέρες.

Οι καταχρήσεις, μας έχουν δώσει μια κουρασμένη και γερασμένη όψη, εξαιτίας της εμφάνισης ή επιδείνωσης των μαύρων κύκλων κάτω από τα μάτια.

Παρότι οι συμβουλές για ξεκούραση έχουν βάση, συνήθως ένας καλός ύπνος δεν αρκεί για την αναζωογόνηση και επαναφορά του δέρματος στην πρότερη νεανική του εικόνα.

Αυτή η αναπάντεχη για πολλούς επίπτωση της περιόδου της χαράς, της ανεμελιάς και της διασκέδασης φέρνει ανησυχία και γίνεται λόγος αναζήτησης λύσεων που εφαρμόζονται στο σπίτι, συνήθως μέσω του διαδικτύου.

Οι πιθανές αιτίες

«Ως επί το πλείστον η αλλαγή των συνηθειών αυτό το 15ήμερο ενοχοποιείται για την εμφάνιση μαύρων κύκλων κάτω από τα μάτια. Η κούραση της προετοιμασίας, το ξενύχτι, η άμετρη κατανάλωση αλκοόλ και το υπερβολικό κάπνισμα, είναι οι κύριες αιτίες», επισημαίνει ο Γεώργιος Βελημβασάκης, Πλαστικός Επανορθωτικός

«Το αλκοόλ προκαλεί διαστολή των μικρών αιμοφόρων αγγείων που βρίσκονται στην περιοχή του κάτω βλεφάρου, με αποτέλεσμα να σχηματίζεται μια σκίαση στο πολύ λεπτό και ευαίσθητο δέρμα του. Μπορεί επίσης να προκαλέσει αφυδάτωση, εξαιτίας των διουρητικών ιδιοτήτων του και να επιδεινώσει το πρόβλημα, αφού επιπλέον των μαύρων κύκλων μπορεί να φέρει χαλάρωση του δέρματος, κάνοντας εντονότερη τη διαφορά χρώματος κάτω από τα μάτια.

Βέβαια, η αφυδάτωση μπορεί να μην οφείλεται στο αλκοόλ αλλά να είναι αποτέλεσμα απλώς της ανεπαρκούς πρόσληψης νερού. Οι επιπτώσεις ωστόσο παραμένουν οι ίδιες.

Η υπερκατανάλωση αλκοόλ παρεμβαίνει και στην ποιότητα ύπνου, οδηγώντας σε κόπωση, σε αλλαγή του χρώματος του δέρματος και τελικά σε εμφάνιση ή επιδείνωση των μαύρων κύκλων.

Όσοι καπνίζουν έχουν έναν επιπλέον παράγοντα κινδύνου, αφού η επιβλαβής αυτή συνήθεια διασπά το κολλαγόνο, καθιστώντας το δέρμα κάτω από τα μάτια πιο χαλαρό και λεπτότερο, οπότε τα αιμοφόρα αγγεία που βρίσκονται κάτω από αυτό γίνονται πιο ορατά», διευκρινίζει.

Αντιμετώπιση

Όμως κάποιες φορές, οι μαύροι κύκλοι δεν οφείλονται σε τροποποιήσιμους παράγοντες, όπως οι παραπάνω, αλλά στην ηλικία. Μπορεί να είναι ένα φαινόμενο σκίασης, εξαιτίας της χαλάρωσης κάτω από τον κόγχο και της απώλειας όγκου λόγω της υποχώρησης του υποδόριου λίπους, φαινόμενα που έχουν τις βάσεις τους στη γήρανση. Η κληρονομικότητα επίσης παίζει ρόλο, αφού πιο επιρρεπείς είναι όσοι έχουν οικογενειακό ιστορικό μαύρων κύκλων.

Όσοι αντιμετωπίζουν προσωρινό πρόβλημα υπερμελάγχρωσης της περικογχικής περιοχής αυτήν την εποχή, μπορούν να δουν βελτίωση με την εφαρμογή ορισμένων απλών πρακτικών, όπως να κοιμηθούν περισσότερο ή να βάλουν κρύες κομπρέσες προκειμένου συσταλούν τα διεσταλμένα αιμοφόρα αγγεία.

Σε όσους όμως οι μαύροι κύκλοι οφείλονται σε άλλους λόγους, οι συγκεκριμένες πρακτικές δεν θα τους βοηθήσουν. Σύμφωνα με τον ειδικό αυτές οι περιπτώσεις χρειάζονται πιο δραστικές λύσεις, η επιλογή των οποίων εξαρτάται από την αιτία πρόκλησής τους.

Τέτοιες θεραπείες είναι το υαλουρονικό οξύ, το οποίο μπορεί να τη γεμίσει και να βοηθήσει στην εξομάλυνση του χρώματος του δέρματος που βρίσκεται κάτω από το σταθερό βλέφαρο. Επίσης το λέιζερ και η μεσοθεραπεία.