Με αφορμή την σημερινή Παγκόσμια Ημέρα Γυναίκας η Ελληνική Καρδιολογική Εταιρεία -με κύριο στόχο να ευαισθητοποιήσει και να αναδείξει τη σημασία της πρόληψης, της φροντίδας και της βελτίωσης της υγείας των γυναικών- καταγράφει κρίσιμα θέματα υγείας που αφορούν συνολικά την Καρδιαγγειακή Υγεία της Γυναίκας από την παιδική της ηλικία έως την εμμηνόπαυση».

Η αντίληψη ότι οι γυναίκες αποτελούν έναν πληθυσμό χαμηλού καρδιαγγειακού κινδύνου, έχει αναθεωρηθεί, καθώς η καρδιαγγειακή νόσος στις γυναίκες έχει υψηλότερη θνητότητα απ’ ό,τι στους άνδρες, ενώ περίπου το 50% των γυναικών στην αναπαραγωγική ηλικία, έχουν ήδη κακή καρδιαγγειακή υγεία.

Ο Πρόεδρος της ΕΚΕ, Καθηγητής Καρδιολογίας κ. Γιώργος Κοχιαδάκης αναφέρει: «Oι καρδιαγγειακές νόσοι στις γυναίκες υποδιαγιγνώσκονται και υποθεραπεύονται τόσο στην Ελλάδα όσο και παγκοσμίως. Σε ένα σημαντικό ποσοστό, τόσο οι ίδιες οι γυναίκες όσο και οι ιατροί, υποεκτιμούν τον καρδιαγγειακό κίνδυνο στις γυναίκες.

Παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνου στη γυναίκα

Μοναδικοί παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνου για τις γυναίκες σε νεαρή ηλικία -όπως ιδιαίτερες συνθήκες κατά την κύηση (αρτηριακή υπέρταση, σακχαρώδης διαβήτης, ανεπιθύμητη έκβαση), ορμονικοί παράγοντες (λήψης αντισυλληπτικών φαρμάκων, σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, πρόωρη εμμηνόπαυση), καρδιοτοξική χημειοθεραπευτική αγωγή ή ακτινοθεραπεία και ανοσολογικά νοσήματα (πιο συχνά στις γυναίκες-ερυθηματώδης λύκος, ρευματοειδής αρθρίτις)- αυξάνουν τον μελλοντικό καρδιαγγειακό κίνδυνο και χρήζουν ιδιαίτερης φροντίδας και αντιμετώπισης στις νέες γυναίκες.

Τροποποίηση του τρόπου ζωής με διακοπή καπνίσματος, συστηματική άσκηση, αποφυγή καθιστικής ζωής, διατήρηση του ιδανικού βάρους του σώματος, υγιεινός τρόπος διατροφής, μέτρια πρόσληψη αλκοόλ και άλατος, είναι απαραίτητα για την πρωτογενή πρόληψη των καρδιαγγειακών συμβαμάτων από την νεαρή ηλικία γυναικών.

Κύρια συμπτώματα του εμφράγματος στην γυναίκα

Τα συχνότερα συμπτώματα του εμφράγματος δεν διαφέρουν μεταξύ ανδρών και γυναικών. Αυτά είναι έντονος πόνος ή δυσφορία στο στήθος αλλά συχνά περιγράφονται και ως σφίξιμο, κάψιμο ή πίεση βαθιά πίσω από το στέρνο.

Συχνά ο πόνος αυτός επεκτείνεται στον λαιμό, την κάτω γνάθο, τους ώμους, τους βραχίονες και τους αγκώνες όπου αποτελεί μια πολύ χαρακτηριστική αντανάκλαση. Κάποιες φορές ο πόνος επεκτείνεται ή και εντοπίζεται στην περιοχή του στομάχου και χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή ώστε να μην ξεγελαστούμε θεωρώντας τον πόνο αυτό έλκος ή γαστρίτιδα. Ο πόνος του εμφράγματος συνήθως συνδυάζεται με αίσθημα αδυναμίας, ωχρότητα, ναυτία και έντονη εφίδρωση.

Στις γυναίκες ιδιαίτερα, το έμφραγμα εμφανίζεται κάποιες φορές με διαφορετικά από τα παραπάνω συμπτώματα. Έτσι μπορεί να εμφανίσουν ζάλη, δυσκολία στην αναπνοή, έμετο, λιποθυμία, αίσθημα κόπωσης ή ακόμα και αϋπνία. Αυτό οδηγεί πολλές φορές σε υποεκτίμηση της σοβαρότητας της κατάστασης τους.

Οι γυναίκες θεωρούνται ευάλωτη ομάδα για την καρδιαγγειακή τους υγεία

Εξαιτίας της ευρέως διαδεδομένης άποψης ότι οι γυναίκες προστατεύονται από τα οιστρογόνα μέχρι την εμμηνόπαυση, πολλές νεότερες γυναίκες θεωρούν λανθασμένα ότι είναι άτρωτες και ότι δεν χρειάζεται να αντιμετωπίζουν και να περιορίζουν τους παράγοντες κινδύνου για καρδιαγγειακές νόσους, όπως κάπνισμα, παχυσαρκία, αρτηριακή υπέρταση, υπερλιπιδαιμία, σακχαρώδη διαβήτη, έλλειψη άσκησης. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση του καρδιαγγειακού κινδύνου αυτών των γυναικών.

Η πρόωρη εμμηνόπαυση, ο διαβήτης και η υπέρταση κύησης, το ιστορικό πρόωρου τοκετού, το ιστορικό αποβολής, το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, το ιστορικό υστερεκτομής, η αυξημένη συχνότητα αυτοάνοσων νόσων στις γυναίκες αυξάνουν τον καρδιαγγειακό κίνδυνο. Ωστόσο, μόλις πρόσφατα έχει αρχίσει η ευαισθητοποίηση της ιατρικής κοινότητας σχετικά με αυτούς τους ειδικούς παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνου στις γυναίκες.

Οι γυναίκες είναι πιο ευάλωτες στην Κολπική Μαρμαρυγή

Η κολπική μαρμαρυγή αποτελεί ένα συνεχώς διογκούμενο πρόβλημα διεθνώς, αυξάνοντας το κόστος της νοσηλείας αλλά και της αποκατάστασης των ασθενών. Τελευταία τονίζονται ιδιαίτερα οι διαφορές μεταξύ των φύλων στην επίπτωση, την αντιμετώπιση και την πρόγνωση. Σε ασθενείς ηλικίας >75 ετών η επίπτωση της κολπικής μαρμαρυγής είναι μεγαλύτερη στις γυναίκες.

Οι γυναίκες με κολπική μαρμαρυγή έχουν πιο συχνά βαλβιδοπάθεια, στεφανιαία νόσο, και γενικά πιο πολλές συνοσηρότητες. Επιπλέον διαθέτουν πιο αυξημένο κίνδυνο για εγκεφαλικό επεισόδιο και θάνατο συγκριτικά με τους άνδρες. Για τον λόγο αυτό στον καθορισμό του σκορ κινδύνου για εμβολικό επεισόδιο (CHA2DS2 VASC), το γυναικείο φύλο αποτελεί έναν από τους παράγοντες κινδύνου.

Η Καρδιακή Ανεπάρκεια στις γυναίκες

Η καρδιακή ανεπάρκεια (ΚΑ) είναι μια πολύ συχνή, χρόνια πάθηση που αντιμετωπίζεται με ιατρική βοήθεια. Στην ΚΑ, η καρδιά δεν μπορεί να παρέχει στο σώμα το αίμα που απαιτείται για να λειτουργήσει σωστά, κύρια γιατί ο μυς της καρδιάς «αδυνατίζει», νεκρώνεται ή «σκληραίνει». Αποτέλεσμα είναι να εμφανιστούν δύσπνοια, εύκολη κούραση και κατακράτηση υγρών (πόδια, κοιλιά, πνεύμονες). Οι ασθενείς με ΚΑ υπολογίζονται στο 1-2% του πληθυσμού παγκόσμια, παρουσιάζουν δραματική αύξηση τα τελευταία χρόνια, και περίπου το 50% αυτών είναι γυναίκες.

Όπως και με άλλες καρδιοπάθειες, τα αίτια της ΚΑ διαφέρουν μεταξύ γυναικών και ανδρών. Καταστάσεις που σχετίζονται με μεγαλύτερο κίνδυνο ανάπτυξης ΚΑ στις γυναίκες είναι 1) Αρτηριακή Υπέρταση, 2) Σακχαρώδης Διαβήτης, 3) Κολπική Μαρμαρυγή (η πιο συχνή αρρυθμία σε άτομα >60 ετών), 4) Βαλβιδοπάθειες, 5) Παχυσαρκία και 6) Καρδιοτοξικότητα θεραπειών για καρκίνο μαστού. Αντίθετα η στεφανιαία νόσος είναι συχνότερο αίτιο ΚΑ στους άνδρες, παρότι οι γυναίκες που παθαίνουν έμφραγμα μυοκαρδίου έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο για ΚΑ και άλλα καρδιαγγειακά επεισόδια από ό,τι οι άνδρες. Επιπλέον, η ΚΑ επηρεάζει διαφορετικά τα δύο φύλα.

Πολυκυστικές ωοθήκες και καρδιαγγειακός κίνδυνος

Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών είναι από τις πιο συχνές ενδοκρινολογικές διαταραχές στις γυναίκες του οποίου η επίπτωση αυξάνει σταδιακά. Τα τελευταία χρόνια η νόσος αυτή βρίσκεται στο μικροσκόπιο των ερευνητών όσον αφορά τη συσχέτιση της με καρδιαγγειακά νοσήματα.

Παρόλο που οι κλινικές μελέτες δεν είναι ξεκάθαρες και σε πολλές τα αποτελέσματα δεν συμφωνούν απόλυτα, θεωρείται ότι οι γυναίκες με πολυκυστικές ωοθήκες πρέπει να αντιμετωπίζονται σαν άτομα αυξημένου κινδύνου για καρδιαγγειακά νοσήματα και να τροποποιούνται νωρίς και επιθετικά οι συνυπάρχοντες παράγοντες κινδύνου.

Γυναίκα και εγκυμοσύνη

Η περίοδος της κύησης είναι μια περίοδος γεμάτη χαρά και προσδοκία για την μελλοντική μητέρα. Υπάρχουν όμως κάποιες πληροφορίες απαραίτητες για τη φροντίδα της μητέρας, που τα τελευταία χρόνια είναι όλο και συχνότερα μεγαλύτερη σε ηλικία.

Κατά τη διάρκεια της κύησης οι επιπλοκές που μπορεί να εμφανιστούν ακόμα και σε γυναίκες χωρίς προηγούμενο καρδιολογικό ιστορικό είναι: Υπέρταση κύησης, σακχαρώδης διαβήτης κύησης, προεκλαμψία/εκλαμψία, ελλιποβαρές νεογνό, καθυστερημένη ενδομήτρια ανάπτυξη του νεογνού και τέλος θνησιγενές νεογνό.

Πρόωρη εμμηνόπαυση και καρδιαγγειακός κίνδυνος

Οι γυναίκες σε πρώιμη εμμηνόπαυση έχουν αυξημένο κίνδυνο για καρδιαγγειακά νοσήματα και εγκεφαλικό επεισόδιο, λόγω της απώλειας της θετικής δράσης των οιστρογόνων. Πρώιμη είναι η εμμηνόπαυση που συμβαίνει πριν την ηλικία των 40 και αφορά το 1% των γυναικών. Η θεραπεία υποκατάστασης ορμονών δεν επιδεινώνει τον κίνδυνο καρδιοαγγειακής νόσου όταν ξεκινά πριν τα 60 έτη και 10 χρόνια από την εμμηνόπαυση. Η χρήση ορμονοθεραπείας που περιλαμβάνει μόνο οιστρογόνο δεν επηρεάζει ή και ελαττώνει την πιθανότητα καρδιακού επεισοδίου.

Ωστόσο αν περιέχεται και προγεσταγόνο τότε ο κίνδυνος μπορεί να αυξηθεί λίγο. Ο κίνδυνος εγκεφαλικού επεισοδίου μπορεί να αυξηθεί λίγο με την χορήγηση ορμονοθεραπείας από το στόμα όχι όμως και με την διαδερμική χορήγηση. Η διαδερμική χορήγηση είναι ασφαλής και σε γυναίκες με αυξημένο σωματικό βάρος.

Η διασφάλιση της ποιότητας ζωής με τη διατήρηση της σωματικής και ψυχολογικής υγείας της γυναίκας μετά την εμμηνόπαυση είναι θεμελιώδης και αλλαγές του τρόπου ζωής όπως διακοπή καπνίσματος, άσκηση και προσεγμένη διατροφή θα πρέπει να ενθαρρύνονται.

 

Το γλαύκωμα είναι πολύ συχνό, αλλά τουλάχιστον οι μισοί από τους πάσχοντες δεν γνωρίζουν ότι πάσχουν από αυτό. Υπολογίζεται ότι το 2020 υπήρχαν 43 εκατομμύρια άνθρωποι σε όλον τον κόσμο με αδιάγνωστο γλαύκωμα και ότι θα φτάσουν τα 67 εκατομμύρια μέχρι το 2040.

Επιπλέον, 7,7 εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως έχουν μειωμένη όραση ή τύφλωση εξαιτίας της νόσου.

Στη χώρα μας οι πάσχοντες υπολογίζονται σε περίπου 250.000, με τους μισούς να είναι αδιάγνωστοι. Ωστόσο αν το γλαύκωμα γίνει αντιληπτό νωρίς, μπορεί να ληφθούν μέτρα για την προστασία της όρασης.

«Το γλαύκωμα είναι μια ομάδα οφθαλμικών παθήσεων με κοινό χαρακτηριστικό την προοδευτική βλάβη του οπτικού νεύρου. Το επακόλουθο είναι η βαθμιαία απώλεια της όρασης, η οποία μπορεί να είναι σημαντική έως ότου την αντιληφθούν οι ασθενείς», εξηγεί ο δρ Αναστάσιος-Ι. Κανελλόπουλος, MD, Χειρουργός-Οφθαλμίατρος, Καθηγητής Οφθαλμολογίας του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης.

Η μείωση συνήθως αρχίζει από την περιφερειακή όραση, δηλαδή ό,τι μπορούμε να δούμε με το πλάι του ματιού κοιτάζοντας ευθεία μπροστά μας. Χωρίς θεραπεία, θα επηρεαστεί και η κεντρική όραση την οποία χρειαζόμαστε για να βλέπουμε ό,τι βρίσκεται μπροστά μας, να διαβάζουμε, να οδηγούμε κ.λπ.

Η απώλεια της όρασης εξαιτίας του γλαυκώματος είναι μη αναστρέψιμη. Ωστόσο υπάρχουν τρόποι για να προστατευθούν οι πάσχοντες από την τύφλωση.

Ο πρώτος είναι φυσικά οι τακτικές προληπτικές εξετάσεις μετά τα 40 έτη, ώστε να γίνει εγκαίρως η διάγνωση. Υπάρχουν, όμως, και πολλοί άλλοι που μπορούν να προστατεύσουν τα μάτια και την όραση.

Γλαύκωμα: 10 συμβουλές προστασίας από την τύφλωση

Να παίρνετε σωστά τα φάρμακά σας

Για να διαχειριστείτε το γλαύκωμα μπορεί να χρειάζεστε διάφορες οφθαλμικές σταγόνες (κολλύρια) στη διάρκεια της ημέρας. Πρέπει να τηρείτε σχολαστικά το πρόγραμμα χρήσης και τις δόσεις που έχει συστήσει ο γιατρός, αν θέλετε να διαφυλάξετε την όρασή σας από περαιτέρω βλάβες, τονίζει ο καθηγητής.

Προσέξτε τη διατροφή σας

Ορισμένα τρόφιμα περιέχουν βιταμίνες και ιχνοστοιχεία που ωφελούν τα μάτια. Μελέτες έχουν δείξει ότι σκουροπράσινα φυλλώδη λαχανικά και πολύχρωμα φρούτα είναι καθημερινά απαραίτητα στους ασθενείς, διότι περιέχουν μεταξύ άλλων βιταμίνες Α, C και τα αντιοξειδωτικά λουτεΐνη και ζεαξανθίνη που προστατεύουν το οπτικό νεύρο από τις βλάβες. Η συχνή κατανάλωση βραστών ή ψητών ψαριών επίσης μπορεί να βοηθήσει, επειδή σχετίζεται με μείωση της ενδοφθάλμιας πίεσης.

Ενημερώστε τον οφθαλμίατρο, εάν χρειασθείτε κορτικοστεροειδή (κορτιζόνη)

Τα φάρμακα αυτά χορηγούνται για την αντιμετώπιση πολλών αυτοάνοσων και φλεγμονωδών νοσημάτων. Παρότι παρέχουν πολλά οφέλη, η χρήση τους έστω και για ένα μήνα μπορεί να αυξήσει σημαντικά την πίεση μέσα στο μάτι (ενδοφθάλμια πίεση) που είναι η πιο συνηθισμένη αιτία για το γλαύκωμα.

Γλαύκωμα: Να γυμνάζεστε με προσοχή

Η έντονη αεροβική άσκηση που αυξάνει τον καρδιακό ρυθμό, αυξάνει και την ενδοφθάλμια πίεση. Ωστόσο το περπάτημα με γρήγορο βήμα και γενικότερα οι ασκήσεις με μέτρια ένταση μπορεί να μειώσουν την ενδοφθάλμια πίεση και να βελτιώσουν την υγεία.

Καλό είναι να συμβουλευθείτε τον γιατρό σας για τις ασκήσεις που μπορείτε να κάνετε, χωρίς να επιβαρύνετε το γλαύκωμά σας.

Προστατεύστε τα μάτια σας από τραυματισμούς

Ένας τραυματισμός στο μάτι μπορεί να προκαλέσει το λεγόμενο δευτεροπαθές γλαύκωμα ανοιχτής γωνίας (ή μετατραυματικό γλαύκωμα). Να φοράτε πάντοτε προστατευτικά γυαλιά όταν παίζετε σπορ και όταν κάνετε δουλειές στον κήπο. Μην κυκλοφορείτε επίσης ποτέ στο ημίφως, διότι αυξάνεται ο κίνδυνος πτώσης και τραυματισμού.

Μη σκύβετε

Μην έχετε το κεφάλι σας χαμηλότερα από το επίπεδο της καρδιάς για πολλή ώρα, γιατί μπορεί να αυξηθεί σημαντικά η ενδοφθάλμια πίεση.  Οι πάσχοντες από σοβαρό γλαύκωμα ίσως πρέπει να αποφεύγουν και ορισμένες ασκήσεις γιόγκα, καθώς και να σηκώνουν μεγάλο βάρος. Συμβουλευθείτε τον γιατρό σας γι’ αυτό.

Να κοιμάστε στη σωστή θέση

Αν έχετε γλαύκωμα, δεν πρέπει να κοιμάστε με το μάτι να πιέζετε στο μαξιλάρι ή στο χέρι σας. Επιπρόσθετα, αν εκδηλώνετε άπνοιες την ώρα που κοιμάστε (δηλαδή διακόπτεται προσωρινά η αναπνοή σας και ύστερα ξαναρχίζει) μπορεί να παρουσιάσετε επιδείνωση του γλαυκώματος.

Μιλήστε με τον οφθαλμίατρό σας για τα χάπια της πίεσης

Αν παίρνετε φάρμακα για την υπέρταση και η πίεσή σας πέφτει πολύ στη διάρκεια του ύπνου, μπορεί να επιδεινωθούν οι βλάβες από το γλαύκωμα. Αυτό είναι πιθανότερο να συμβεί εάν παίρνετε τα χάπια της πίεσης τη νύχτα ή έχετε συμπτώματα υπότασης (π.χ. ζαλίζεστε). Σε τέτοια περίπτωση μιλήστε στον οφθαλμίατρό σας. Ενδέχεται να χρειασθεί να συνεννοηθεί με τον καρδιολόγο σας. Ωστόσο μην αλλάξετε την αγωγή σας χωρίς να το ξέρουν οι γιατροί σας.

 

Ο βήχας είναι ένας «προστατευτικός μηχανισμός» απέναντι στον ερεθισμό των αεραγωγών. Ο βήχας έχει σκοπό να απομακρύνει μηχανικά, αλλά και να αδρανοποιήσει μέσω της παραγόμενης βλέννας, ξένα σώματα (σκόνη, καπνό, μικρόβια) από τους πνεύμονες, ή από το ανώτερο αναπνευστικό.

Μορφές του βήχα

Ο βήχας έχει τρεις μορφές:

1. Υλακώδης βήχας παρατηρείται σε περιπτώσεις οξείας απόφραξης του λάρυγγα (οίδημα λάρυγγος ή και της τραχείας, λαρυγγίτιδα κλπ). Μπορεί να είναι αποτέλεσμα μιας ίωσης ή φλεγμονής ή να προέρχεται από αλλεργική αντίδραση.

2.Ο παραγωγικός βήχας ο οποίος συνοδεύεται από απόχρεμψη (φλέγμα ή βλέννα). Υπάρχουν πολλές αιτίες ενός παραγωγικού βήχα, όπως:

Ιογενείς ασθένειες.

Χρόνιες νόσοι των πνευμόνων.

Το κάπνισμα

3.Μη παραγωγικός ή ξηρός βήχας, που μπορεί να εκδηλωθεί προς το τέλος ενός κρυολογήματος ή μετά από έκθεση σε ένα ερεθιστικό παράγοντα.

Βήχας: Τι να κάνετε για άμεση ανακούφιση

Καταναλώνετε σούπες (κοτόσουπες, κρεατόσουπες), καθώς ενισχύουν τον οργανισμό, μαλακώνουν τον λαιμό και βοηθούν στη ρευστοποίηση τυχόν εκκρίσεων από τη μύτη ή το στόμα.

Προτιμάτε ζεστά ροφήματα

Προτιμάτε τα ζεστά ντους, καθώς βοηθούν στην αποσυμφόρηση των βρόγχων και την απόχρεμψη, ανακουφίζοντας έτσι από τον βήχα.

Φροντίστε να υπάρχει καθαρός αέρας στον χώρο σας

Η χορήγηση αντιβίωσης στην αντιμετώπιση των ιώσεων είναι αναγκαία, μόνο όταν υπάρχουν μικροβιακές επιπλοκές της ίωσης (π.χ. αμυγδαλίτιδα, φαρυγγίτιδα κλπ) και χορηγείται αυστηρά μετά από συμβουλή ιατρού.

Αποφύγετε περιβάλλον με πολύ σκόνη, καπνό ή βαριά ρύπανση, καθώς και τους χώρους που δεν αερίζονται καλά.

Πίνετε άφθονα υγρά.

Επίσης η εισπνοή ατμού μπορεί να βοηθήσει με τον βήχα επειδή ηρεμεί και ενυδατώνει τους αεραγωγούς.

Αποφύγετε τα κρύα ποτά, παγωτά, κρύο νερό, κλπ. που μπορεί να είναι ερεθιστικά και να προκαλούν βήχα.

ΠΗΓΗ: Healthline