Ο Κορονοϊός έχει προκαλέσει κατακόρυφη αύξηση των κρουσμάτων παγκοσμίως και η νέα υποπαραλλαγή JN.1 τείνει να γίνει κυρίαρχη.

Σύμφωνα με το άρθρο του JAMA ο γόνος του BA.2.86, JN.1, έχει γίνει η κυρίαρχη παραλλαγή SARS-CoV-2 στις ΗΠΑ, κάτι που η μητρική του παραλλαγή δεν κατάφερε. Ευτυχώς, αν και τα κρούσματα COVID-19 έχουν αυξηθεί, οι νοσηλείες και οι θάνατοι από τη νόσο εξακολουθούν να κυμαίνονται σε σημαντικά χαμηλότερα ποσοστά από ότι ήταν την ίδια περίοδο ένα χρόνο πριν.

Όταν η BA.2.86 εντάχθηκε στην οικογένεια SARS-CoV-2 Omicron το περασμένο καλοκαίρι, φάνηκε ότι ήταν διαφορετική από την πρόγονό του, τη BA.2. Σε σύγκριση με τη BA.2, η πρωτεΐνη ακίδας της BA.2.86 φέρει περισσότερες από 30 μεταλλάξεις, υποδηλώνοντας ότι μπορεί να εξαπλωθεί πιο εύκολα.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, η BA.2.86 αντιπροσώπευε το 8,9% των διαθέσιμων αλληλουχιών SARS-CoV-2 έως την πρώτη εβδομάδα Νοεμβρίου του 2023, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ), ο οποίος ταξινόμησε την BA.2.86, συμπεριλαμβανομένων των υποπαραλλαγών της, ως υποπαραλλαγή ενδιαφέροντος.

Τα καλά και κακά νέα για την υποπαραλλαγή JN.1

Η πρωτεϊνική ακίδα της JN.1 φέρει μόλις 1 επιπλέον μετάλλαξη από την ακίδα της BA.2.86. Αυτή η μετάλλαξη, που ονομάζεται L455S, ενισχύει την ικανότητα του ιού να δεσμεύεται στον υποδοχέα του μετατρεπτικού ενζύμου-2 της αγγειοτενσίνης (ACE2), την είσοδο του SARS-CoV-2 στα κύτταρα. Η JN.1 φαίνεται να είναι άκρως μεταδοτική, γι’ αυτό οι δείκτες ιικού φορτίου από τον SARS-CoV-2 αυξήθηκαν.

Σε μια έκθεση της 5ης Ιανουαρίου, το CDC εκτίμησε ότι σε σύγκριση με την ίδια περίοδο πέρυσι, τα επίπεδα ιικής δραστηριότητας στα λύματα ήταν 27% υψηλότερα και το ποσοστό των θετικών τεστ COVID-19 ήταν 17% υψηλότερο.

Παρά τα φαινομενικά υψηλότερα επίπεδα μόλυνσης, οι δείκτες της ασθένειας COVID που απαιτούν ιατρική και νοσοκομειακή φροντίδα ήταν χαμηλότεροι από ότι ένα χρόνο νωρίτερα, ανέφερε το CDC. Για παράδειγμα, οι επισκέψεις στα τμήματα επειγόντων περιστατικών για τον COVID-19 μειώθηκαν κατά 21%.

Και το ποσοστό όλων των θανάτων στις ΗΠΑ που αποδόθηκαν στον COVID-19 ήταν 3,6% (839 θάνατοι) για την εβδομάδα που έληξε στις 30 Δεκεμβρίου 2023, σε σύγκριση με 5,2% (3658 θάνατοι) για την εβδομάδα που έληξε στις 31 Δεκεμβρίου 2022, σύμφωνα με τα προσωρινά δεδομένα του CDC.

Δεδομένων των υψηλών ποσοστών μόλυνσης από την JN.1, τα άτομα με συμπτώματα στο αναπνευστικό θα πρέπει να υποθέσουν ότι έχουν COVID, ακόμα και αν τα τεστ βγαίνουν αρνητικά τις πρώτες ημέρες. Παρόλα αυτά, δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι προκαλείται σοβαρότερη ασθένεια.

Τα υψηλότερα ποσοστά COVID και άλλες λοιμώξεις του αναπνευστικού έχουν ωθήσει τα νοσοκομεία σε μερικές πολιτείες των ΗΠΑ να επαναφέρουν την υποχρεωτικότητα της μάσκας, τουλάχιστον για το προσωπικό που αλληλεπιδρά άμεσα με ασθενείς στα δωμάτιά τους ή σε άλλους χώρους κλινικής φροντίδας, όπως για παράδειγμα το Mass General Brigham (Βoston).

Κορονοϊός: Τι γνωρίζουμε για το εμβόλιο;

Τα συστατικά του εμβολίου για τον COVID πρέπει να καθοριστούν τουλάχιστον μερικούς μήνες νωρίτερα, ώστε να δοθεί χρόνος για την κατασκευή και τη διανομή, επομένως δεν προκαλεί έκπληξη ότι δεν ταιριάζουν ακριβώς με τις τρέχουσες παραλλαγές που κυκλοφορούν. Το πιο πρόσφατο εμβόλιο για τον COVID-19 στοχεύει την XBB.1.5, μια υποπαραλλαγή της Omicron της οποίας ο επιπολασμός στις ΗΠΑ είναι λιγότερο από 3%, με την έλευση των επικαιροποιημένων εμβολίων τον Σεπτέμβριο 2023.

Στην περίοδο των 2 εβδομάδων που έληξαν στις 6 Ιανουαρίου, η XBB.1.5 — η οποία προέκυψε από διαφορετικό παρακλάδι του οικογενειακού δέντρου Omicron από τις BA.2.86 και JN.1 — φαινόταν να μην κυκλοφορεί στις ΗΠΑ, σύμφωνα με το CDC. Ευτυχώς, η εργαστηριακή έρευνα και τα ποσοστά νοσηλειών και θανάτων από COVID-19 υποδηλώνουν ότι το εμβόλιο XBB.1.5 εξακολουθεί να προστατεύει από σοβαρές ασθένειες στην εποχή της JN.1.

Η JN.1 φαίνεται να είναι μία από τις υποπαραλλαγές SARS-CoV-2 που διαφεύγουν του ανοσολογικού μέχρι σήμερα (ανοσοδιαφυγή). Δεδομένης της τρέχουσας εξέλιξης του SARS-CoV-2 και του εύρους των ανοσολογικών αποκρίσεων έναντι των κυκλοφορούντων παραλλαγών από τα μονοσθενή εμβόλια XBB.1.5, η τεχνική συμβουλευτική ομάδα του ΠΟΥ για τη σύνθεση εμβολίων COVID-19 συνέστησε τη διατήρηση της τρέχουσας σύνθεσης εμβολίου τον Δεκέμβριο.

Αν και το επικαιροποιημένο εμβόλιο που τώρα κυκλοφορεί παγκοσμίως για τον COVID-19 μπορεί να μην αποτρέπει σταθερά λοιμώξεις που προκαλούνται από την JN.1 ή από άλλες κυκλοφορούσσες υποπαραλλαγές του Omicron, εξακολουθεί να μπορεί να μειώσει τη σοβαρότητα της νόσου σε όσους αρρωσταίνουν.

Ωστόσο, τα εμβόλια είναι αποτελεσματικά μόνο εάν οι άνθρωποι τα χρησιμοποιήσουν. Όπως φάνηκε με το δισθενές εμβόλιο που προηγήθηκε, η πρόσληψη της τελευταίας δόσης για τον COVID-19 ήταν χαμηλή. Αν και όλοι όσοι ήταν 6 μηνών και άνω ήταν κατάλληλοι για το δισθενές εμβόλιο, το οποίο ήταν διαθέσιμο από τον Σεπτέμβριο του 2022, μόνο το 17% του πληθυσμού των ΗΠΑ το είχε λάβει από τις 10 Μαΐου 2023, σύμφωνα με το CDC.

Τώρα, περίπου το 29% των ενηλίκων των ΗΠΑ δήλωσαν ότι έχουν λάβει το επικαιροποιημένο εμβόλιο για τον COVID-19, συγκριτικά με το 47% που δήλωσαν ότι είχαν λάβει το εμβόλιο της γρίπης αυτής της σεζόν, σύμφωνα με έρευνα στις ΗΠΑ που διεξήχθη την πρώτη εβδομάδα του Δεκεμβρίου. Και στις ΗΠΑ, ασθενείς που νοσηλεύονται σήμερα είναι γενικά άτομα στις κατηγορίες υψηλού κινδύνου που δεν έχουν επωφεληθεί από το επικαιροποιημένο εμβόλιο.

Αναπόφευκτα, η JN.1 θα κορυφωθεί άμεσα —αν δεν το έχει ήδη κάνει— καθώς την αντικαθιστούν νεότερες, «πιο έξυπνες» παραλλαγές SARS-CoV-2. Καθώς τους επόμενους μήνες, πολλοί άνθρωποι θα μολυνθούν από την JN.1, το μεγαλύτερο μέρος του πλανήτη θα έχει εμβολιαστεί ή θα έχει μολυνθεί ή και τα δύο.

Καθώς αποκτούν ανοσία κατά της JN.1, ο SARS-CoV-2 θα εξελιχθεί για να την αποφεύγει, διότι ο ιός βρίσκεται υπό πίεση στο να συνεχίσει να μεταλλάσσεται, για να μπορεί να αποφύγει την ανοσία και να μολύνει καλύτερα τον άνθρωπο, με αποτέλεσμα πιθανά από το φθινόπωρο του 2024 να χρειάζεται ένα άλλο νέο επικαιροποιημένο εμβόλιο για τον COVID-19.

ΠΗΓΗ: ΕΚΠΑ

O κορoνοϊος παγκοσμίως εξακολουθεί να παρουσιάζει ανοδική πορεία, καθώς αυξάνεται αδιάκοπα ο επιπολασμός της υποπαραλλαγής JN.1

Ωστόσο τα σοβαρά περιστατικά αυξάνονται με αισθητά πιο αργό ρυθμό, αναφέρουν ειδικοί από το Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ).

Πάντως αυτή τη στιγμή η JN.1 είναι η πιο διαδεδομένη υποπαραλλαγή σε όλο τον κόσμο, αφού:

Είναι η κυρίαρχη υποπαραλλαγή στην Ευρώπη

Ανεβαίνει κατακόρυφα στην Ασία

Ευθύνεται για το σχεδόν 62% των κρουσμάτων της COVID-19 στις ΗΠΑ

Είναι χαρακτηριστικό ότι τα ομοσπονδιακά Κέντρα Ελέγχου & Προλήψεως των Ασθενειών (CDC) των ΗΠΑ δημοσιεύσουν την Παρασκευή 5 Ιανουαρίου 2024 ενημερωτικό σημείωμα που δείχνει ότι η υποπαραλλαγή JN.1 αυξήθηκε από το 44% πριν από δύο εβδομάδες στο σχεδόν 62% των κρουσμάτων.

Όπως εξηγούν, οι ειδικοί του ΕΚΠΑ το εύρος της JN.1 στις ΗΠΑ πριν από δύο εβδομάδες ήταν 39-50% των κρουσμάτων. Τώρα πια είναι 55-68%.

Τα CDC παρατηρούν επίσης αύξηση του επιπολασμού της JN.1:

Στους διεθνείς ταξιδιώτες

Στα επίπεδα του κορονοϊού στα λύματα

Στις περισσότερες περιοχές παγκοσμίως

Οι νέες διαγνώσεις της COVID-19 έχουν αυξηθεί τις τελευταίες εβδομάδες στις ΗΠΑ. Έχουν επίσης αυξηθεί τα επίπεδα μόλυνσης που μετρήθηκαν με τη χρήση των λυμάτων και της θετικότητας των διαγνωστικών τεστ, τα οποία καταγράφουν τόσο συμπτωματικές όσο και ασυμπτωματικές λοιμώξεις.

Ειδικότερα, εκτιμάται ότι είναι κατά περίπου 27% και 17% υψηλότερα, αντιστοίχως. Ειδικά τα επίπεδα του ιού στα λύματα έχουν αυξηθεί ραγδαία τις τελευταίες εβδομάδες.

Πιο λίγα τα σοβαρά περιστατικά απ’ ό,τι παλαιότερα

Αύξηση τις τελευταίες εβδομάδες παρατηρείται και στις νοσηλείες και τους θανάτους. Ωστόσο υπολείπονται έναντι των προηγούμενων ετών.

Ο διακομιδές στα τμήματα επειγόντων περιστατικών των νοσοκομείων έχουν αυξηθεί, αλλά σε μικρότερο βαθμό. Επιπλέον, παραμένουν 21% χαμηλότερα από ό,τι το 2022. Αντίστοιχα:

Ο αριθμός των νοσηλειών COVID-19 είναι 22% χαμηλότερος από το 2022

Το ποσοστό των συνολικών θανάτων 38% χαμηλότερο

Πού οφείλεται η διαφορά μεταξύ των εκτεταμένων επιπέδων μόλυνσης από την JN.1 και της σοβαρότητας της COVID-19;

Οι ειδικοί του ΕΚΠΑ εκτιμούν πως σχετίζεται με μεγαλύτερα επίπεδα ανοσολογικής προστασίας που παρέχονται:

Από τα εμβόλια
Από προηγούμενη μόλυνση ή
Και από τα δύο

Περισσότερο από το 97% των ανθρώπων έχουν φυσικά ή επαγόμενα από εμβόλια αντισώματα κατά κορονοϊού, αναφέρουν οι ειδικοί. Η ανοσολογική προστασία μπορεί να εξασθενήσει με την πάροδο του χρόνου, αλλά τείνει να διαρκεί περισσότερο για την πρόληψη της σοβαρής νόσου.

Κορονοϊός: Όχι στον εφησυχασμό

Κατά τα CDC, είναι σημαντικό να υπενθυμιστεί ότι τόσο η λοίμωξη που προκαλεί ο κορονοϊός όσο και οι μακροπρόθεσμες επιπτώσεις της COVID-19 (όπως η long COVID), παραμένουν σημαντικές απειλές για τη δημόσια υγεία. Αυτό ισχύει πρωτίστως για τους ανθρώπους που διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο σοβαρής ασθένειας.

Η καλύτερη προστασία είναι, φυσικά, ο επαναληπτικός εμβολιασμός. Δυστυχώς, ούτε στις ΗΠΑ είναι αρκετοί πολίτες εμβολιασμένοι. Μόνο το 8% των παιδιών και το 19% των ενηλίκων έχουν λάβει το επικαιροποιημένο εμβόλιο COVID-19.

Ειδικά στους ηλικιωμένους, που είναι κύρια ομάδα υψηλού κινδύνου, μόνο το 38% είναι εμβολιασμένοι. Αυτό είναι ανησυχητικό, δεδομένου ότι διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο νοσηλείας αν νοσήσουν από τον κορωνοϊό.

Τα επικαιροποιημένα εμβόλια για τον COVID-19 αναμένεται να αυξήσουν την προστασία έναντι της JN.1, όπως κάνουν και έναντι άλλων υποπαραλλαγών, τονίζουν οι επιστήμονες.

Οι ακόλουθες ενέργειες μπορούν να σας βοηθήσουν να προστατέψετε εσάς και τους αγαπημένους σας έναντι του σοβαρού COVID-19, προσθέτουν:

Ελέγξτε εάν εμφανίζετε αναπνευστικά συμπτώματα ή εάν εκτίθεστε σε κάποιον που έχει COVID-19
Μιλήστε με τον γιατρό σας, σχετικά με τη θεραπεία εάν είστε θετικοί και διατρέχετε υψηλότερο κίνδυνο για σοβαρό COVID-19.

Η βελτίωση της ποιότητας του αέρα των εσωτερικών χώρων σας είναι ένας από τους καλύτερους τρόπους πρόληψης της εξάπλωσης.

Μάθετε περισσότερα σχετικά με άλλους τρόπους μείωσης της εξάπλωσης, όπως τη χρήση μάσκας, το συχνό πλύσιμο των χεριών και την αύξηση της απόστασης, ώστε να μειωθεί ο συνωστισμός.

ΠΗΓΗ: ΕΚΠΑ

Η νέα παραλλαγή του κορονοϊού που ονομάζεται JN.1 ενοχοποιείται για την αύξηση των κρουσμάτων σε διάφορες χώρες όπως είναι οι ΗΠΑ.

Η νέα υποπαραλλαγή που έχει εμφανιστεί και στην  Ελλάδα έχει μπει στο μικροσκόπιο των ειδικών προκειμένου να διαπιστώσουν εάν εμφανίζεται με διαφορετικά συμπτώματα από εκείνα προηγούμενων παραλλαγών του κορονοϊού.

Χαρακτηριστικά το αμερικανικό Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC) αναφέρει ότι ”οι τύποι συμπτωμάτων και πόσο σοβαρά είναι συνήθως εξαρτώνται περισσότερο από την ανοσία και τη γενική υγεία ενός ατόμου παρά από το ποια παραλλαγή του κορονοϊού προκαλεί την μόλυνση”.

Υποπαραλλαγή JN.1: Ποια είναι τα νέα συμπτώματα

Με βάση τα νέα δεδομένα από τον Δεκέμβριο του 2023 από το Γραφείο Εθνικής Στατιστικής του Ηνωμένου Βασιλείου τα πιο συχνά αναφερόμενα συμπτώματα μεταξύ των ερωτηθέντων με COVID-19 είναι κατά σειρά:

Καταρροή (31,1%)

Βήχας (22,9 %)

Πονοκέφαλος (20,1 %)

Αδυναμία ή κόπωση (19,6 %)

Μυϊκός πόνος (15,8 %)

Πονόλαιμος (13,2 %)

Προβλήματα ύπνου (10,8 %)

Ανησυχία ή άγχος (10,5 %)

Πολλά από τα κορυφαία συμπτώματα, όπως καταρροή και βήχας, έχουν αναφερθεί σε ασθενείς με COVID-19 από το 2020, αλλά αυτή η λίστα περιλαμβάνει ορισμένες νέες προσθήκες, όπως προβλήματα ύπνου και άγχος.

Αξίζει επίσης να σημειωθεί εδώ ότι η απώλεια γεύσης και όσφρησης (κάποτε θεωρούνταν ενδεικτικό σημάδι της COVID-19) αναφέρονται τώρα μόνο από το 2-3% των μολυσμένων ατόμων στο Ηνωμένο Βασίλειο.

“Αυτήν τη στιγμή, δεν υπάρχουν στοιχεία ότι η υποπαραλλαγή JN.1 παρουσιάζει αυξημένο κίνδυνο για τη δημόσια υγεία σε σχέση με άλλες παραλλαγές επίσης που κυκλοφορούν στην κοινότητα”, ανέφερε το CDC στον ιστότοπό του.

Το CDC τονίζει χαρακτηριστικά: “Είναι σημαντικό να γνωρίζουμε ότι τα υπάρχοντα εμβόλια, δοκιμές και θεραπείες εξακολουθούν να λειτουργούν καλά κατά της παραλλαγής JN.1, επομένως αυτή η παραλλαγή δεν επηρεάζει τις συστάσεις του Κέντρου”.

Πηγή: healthline.com

Το Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των Ηνωμένων Πολιτειών (CDC) ανακοίνωσε ότι η υποπαραλλαγή JN.1 του COVID αποτελεί το 39% έως το 50% των κρουσμάτων στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Πρόκειται για αύξηση από το 15% έως 29% των κρουσμάτων στις Ηνωμένες Πολιτείες, που είχε προβλέψει το CDC έως τις 8 Δεκεμβρίου. Η συνεχιζόμενη αύξηση υποδηλώνει ότι η υποπαραλλαγή είναι είτε πιο μεταδοτική είτε καλύτερη στο να αποφεύγει τα ανοσοποιητικά συστήματα, από άλλες υπομονάδες, πρόσθεσε το CDC.

Είναι νωρίς για να γνωρίζουμε εάν και με ποιον τρόπο η JN.1 θα προκαλέσει νοσηλείες, σύμφωνα το CDC, προσθέτοντας ότι τα υφιστάμενα εμβόλια, τα τεστ και οι θεραπείες λειτουργούν ακόμη καλά εναντίον αυτής.

Γιατί η υποπαραλλαγή «JN.1» αυξάνει τα κρούσματα

Πρόσφατα ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας ταξινόμησε τη JN.1 ως “υπομονάδα ενδιαφέροντος” και δήλωσε ότι η τρέχουσα ενδεικτική Το Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των Ηνωμένων Πολιτειών (CDC) ανακοίνωσε την Παρασκευή ότι η υπομονάδα JN.1 του COVID αποτελεί το 39% έως το 50% των κρουσμάτων στις Ηνωμένες Πολιτείες, σύμφωνα με τις προβλέψεις του οργανισμού.

Πρόκειται για αύξηση από το εκτιμώμενο 15% έως 29% των κρουσμάτων στις Ηνωμένες Πολιτείες, που είχε προβλέψει το CDC έως τις 8 Δεκεμβρίου.

Το CDC ανέφερε ότι η υπομονάδα συνεχίζει να προκαλεί αυξανόμενο ποσοστό των μολύνσεων και είναι πλέον η υπομονάδα που κυκλοφορεί πιο ευρέως στη χώρα.

Η συνεχιζόμενη αύξηση υποδηλώνει ότι η υποπαραλλαγή είναι είτε πιο μεταδοτική είτε καλύτερη στο να αποφεύγει τα ανοσοποιητικά συστήματα, από άλλες υπομονάδες, πρόσθεσε το CDC.

Είναι πολύ νωρίς για να γνωρίζουμε εάν και με ποιον τρόπο η JN.1 θα προκαλέσει αύξηση σε μολύνσεις ή νοσηλείες δήλωσε το CDC, προσθέτοντας ότι τα υφιστάμενα εμβόλια, τα τεστ και οι θεραπείες λειτουργούν ακόμη καλά εναντίον αυτής.

 “Υποπαραλλαγή ενδιαφέροντος” από τον ΠΟΥ

Η υποπαραλλαγή JN.1, κληρονομώντας την αντιγονική ποικιλομορφία του BA.2.86 και μαζί με την απόκτηση του L455S, πέτυχε γρήγορα εκτεταμένη αντίσταση στα αντισώματα κατηγορίας 1, 2 και 3 της περιοχής δέσμευσης υποδοχέα, και έδειξε υψηλότερη ανοσολογική διαφυγή σε σύγκριση με το BA.2.86 και άλλα ανθεκτικά στελέχη όπως τα HV.1 και JD.1·1, σε βάρος της μειωμένης δέσμευσης του ανθρώπινου ACE2.

Τέτοια στελέχη θα μπορούσαν να επιβιώσουν και να μεταδοθούν, καθώς η αντιγονική τους διαφορά θα τους επέτρεπε να στοχεύσουν διάφορους πληθυσμούς σε σύγκριση με τα κυρίαρχα στελέχη και θα είχαν τη δυνατότητα να συσσωρεύουν γρήγορα μεταλλάξεις υψηλής ανοσοαποφυγής με κόστος τις ικανότητες δέσμευσης του ανθρώπινου ACE2.

Πάντως, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας έχει διατηρήσει την ταξινόμηση της JN.1 ως “υποπαραλλαγή ενδιαφέροντος” που σημαίνει χαμηλό κίνδυνο για τη δημόσια υγεία, τουλάχιστον μέχρι τα σημερινά επιστημονικά δεδομένα.

ΠΗΓΗ: ΕΚΠΑ